Marianne erfde een miljoenenschuld van haar man

“Alleen thuis schreeuwde ik van frustratie”

Marianne Heemskerk (61) leefde een rijk en gelukkig leven met haar gezin, tot haar man onverwacht overleed. Hij bleek enorme schulden te hebben, waar zij niets van wist. “Het voelde alsof ik had gefaald.”

Interview: Laura van der Meer
Fotografie: Petronella Nitta

“De waarde van geld was ik volledig uit het oog verloren.”

“Omdat het hart van mijn man Philip nog maar een capaciteit had van zesentwintig procent, moest hij een zware hartoperatie ondergaan. Thuis had ik me al helemaal voorbereid op zijn terugkeer en revalidatie, die maanden zou duren. Het was coronatijd, dus ik mocht niet op de afdeling zijn vlak voordat Philip de operatie inging. Hij appte ons die bewuste ochtend in de gezinsapp: ‘Ik ga nu naar de operatieafdeling. Ik hou van jullie. Tot straks!’

Philip liet altijd blijken dat hij van ons hield, maar hij zei het nooit. Dat maakt die tekst zo waardevol. Even later kreeg ik een telefoontje. Philip had een slagaderlijke bloeding gekregen. Hij had al drie keer een bloedtransfusie gehad. Zijn hartslag viel weg, kwam weer terug en stopte daarna weer. Hij lag aan de hart-longmachine. Het was aan mij om de beslissing te nemen dat het zo niet meer ging. Philip lag in coma, zijn bloed was aan het klonteren, zijn lichaam gaf het op. Hij kon niks meer tegen ons zeggen, we konden hem alleen nog aanraken. Met de kinderen stond ik om hem heen toen hij stierf.

Toen we elkaar vijfentwintig jaar geleden leerden kennen, werkte ik als international new business exhibition manager. Ik verdiende heel goed en vloog de hele wereld over. Philip omschreef zichzelf als ‘iets te dikke marketeer met een zeilboot’ toen hij reageerde op mijn contactadvertentie in de NRC. Hij belandde direct op de nee-stapel. Een vriendin vond zijn brief leuk en zei dat ik toch met hem moest afspreken.

‘Het kost een biertje en een kwartiertje’, zei Philip, toen ik hem aan de telefoon had. Inderdaad, dacht ik toen ik hem zag op onze afspraak, met zijn gele zeiljack en bootschoenen. Toch viel ik helemaal voor zijn intellect, zijn harde humor en zijn directheid. Hij had een eigen bedrijf, een penthouse en een grote boot.

“Philip benadrukte dat ik niet hoefde te werken, er was meer dan genoeg geld.”

Philip reisde de hele wereld over om me te zien als ik voor mijn werk op pad was. Ik maakte werkweken van tachtig uur, maar Philip zag ik niet zo veel door zijn bedrijf. Dat vertrouwde ik niet. Omdat ik geen zin had in een man die misschien wel in het criminele circuit zat, wilde ik het uitmaken.

Philip legde me vervolgens uit dat hij een flinke erfenis had gehad, dat hij zijn vorige huis goed had verkocht en dat hij opdrachten deed voor venturecapitalists, ondernemers die veel geld investeren in startende bedrijven. Hij vertelde alleen nooit wat voor bedrijven dat waren en wat voor risico’s hij nam. Ik dacht: er staan miljoenen op zijn bankrekening. Die zullen echt niet ineens verdwenen zijn.”

“Er was geen weduwepensioen, geen lijfrentepolis en geen spaargeld.”

Grote feesten

“Toen ik zwanger was van onze tweeling, werd ik ontslagen. Mijn baas zag mij geen tachtigurige werkweken meer maken nu ik moeder werd. Dat er zo makkelijk door mijn werkgever met mij werd omgegaan, raakte me. Anderhalf jaar na de geboorte van onze zoons kregen we nog een dochter. Ik wilde daarna graag weer aan het werk, maar Philip vond het wel fijn dat ik nog even thuis was zolang de kinderen klein waren. Hij bleef benadrukken dat ik niet hoefde te werken en dat er meer dan genoeg geld was. Het voelde haast egoïstisch om toch een baan te zoeken.

“Ik voelde spanning bij Philip, maar hij vertelde me niets.”

We verhuisden naar een riante villa in Bloemendaal en hadden een vakantiehuis in Zwitserland. Met onze kinderen vlogen we overal eerste klas naartoe. Philip en ik hadden het goed en dat wilden we graag delen. We organiseerden grote feesten in onze gigantische tuin. Er vonden tuinconcerten plaats, er traden bandjes op, we hadden een cocktailbar. Mensen die ik nauwelijks kende belden mij om te vragen of ze op onze feesten mochten komen. Iedereen was altijd welkom.

Tegelijkertijd werd er ook over mij gepraat. Veel vrouwen noemden mij een golddigger. Wat moest ik nou met Philip? Er was zo veel afgunst in Bloemendaal, dat ik onze kinderen daar niet langer wilde laten opgroeien. We verhuisden terug naar Amsterdam en kochten een geweldig huis van vijfhonderd vierkante meter in Oud-Zuid. Maar de tijden waren veranderd. Omdat Philip en ik niet in loondienst waren, kregen we geen hypotheek. We moesten de villa zelf financieren met ons spaargeld.

In dezelfde periode verloor Philip veel geld met een investering in een bedrijf. ‘Als het zo doorgaat, moeten we het huis verkopen’, riep hij uit. Dat zal wel meevallen, dacht ik. Philip was een nog grotere dramaqueen dan ik kan zijn. Ondertussen zag ik dat hij een nieuwe Tesla op de oprit had staan, die hij voor 2.200 euro per maand had geleased. Zelf bleef ik ook gewoon drie keer per week naar mijn personal trainer gaan. Kennelijk kon dat financieel, concludeerde ik.

Maar ik voelde wel een verandering bij Philip. Al zijn spieren waren één bonk spanning als ik hem aanraakte. Hij was veel te zwaar, dronk te veel, kon uit het niets verbaal agressief worden en pufte als een oude man. Regelmatig drong ik er bij hem op aan iets aan zijn gezondheid te doen. Philip was bang voor ziekenhuizen en artsen, waardoor zijn slechte hartfunctie veel te lang onopgemerkt bleef. Hij stond onder hoogspanning door alle financiële stress, waarover hij mij niet inlichtte. Dat moet eenzaam zijn geweest.”

Woede en schaamte

“Philip was nog maar net overleden toen ik een telefoontje kreeg van zijn fiscalist. Nadat hij mij gecondoleerd had, zei hij dat ik haast moest maken met de verkoop van het huis. Ik wist niet wat ik hoorde! Na de uitvaart, toen ik met de fiscalist bij de notaris zat, kwamen alle lijken uit de kast.

Ik kon óf de erfenis weigeren, óf proberen het huis goed te verkopen zodat ik er met mijn gezin nog iets aan zou overhouden. Er was een schuld van miljoenen. Er bleek geen weduwepensioen te zijn, geen lijfrentepolis en ook geen spaargeld. Omdat ik geen inloggegevens had van Philips laptop en telefoon, hebben mijn zonen geholpen om het open te breken. Op die manier konden we zien welke rekeningen er waren.

Voor rouw was geen plek. Ik moest in de actiemodus en zat met ontzettend veel boosheid. De kinderen waren alleen maar behulpzaam. De twee oudsten zaten in hun eindexamenjaar en richtten zich volledig op school. Als ik overdag alleen thuis was, schreeuwde ik mijn frustratie eruit.

Voor mijn omgeving moest ik alles verborgen houden. Zodra bekend zou worden dat het water mij aan de lippen stond, zou dat de verkoopprijs van het huis in gevaar brengen. Ik deed alsof ik er niet langer kon wonen vanwege alle herinneringen aan Philip. Ik schaamde me te veel om te vertellen hoe het echt zat. Het voelde alsof ik had gefaald, omdat ik niet wist waar Philip al die tijd mee bezig was geweest. En Philip had gefaald in hoe hij de dingen had aangepakt en had achtergelaten voor ons.

Ondertussen moest ik een huurflat zien te vinden voor mij, mijn drie kinderen en onze honden en katten. Maar welke verhuurmakelaar wilde mij nou iets toezeggen, zonder baan en zonder inkomsten?”

Blijvend gemis

“Was ik maar dood, heb ik weleens gedacht. Nu moest ik alle shitzooi opruimen. Ik ging ongezond eten en kwam dertig kilo aan. Tijdens het uitlaten van de hond ging er door mijn hoofd dat ik het water in kon lopen en daarna nergens meer last van zou hebben. Ik schrok van die gedachte en besefte dat ik erg in de slachtofferrol zat. Je hebt altijd nog een eigen verantwoordelijkheid. Ik zocht een lifecoach op en leerde dat ik geen mislukking ben.

Met de verkoop van het huis en het vakantiehuis in Zwitserland kon ik de schulden afbetalen. Daarnaast hielden we een klein beetje leefgeld over. Als ik kijk naar hoe mijn kinderen het hebben gedaan in deze onzekere, moeilijke tijd, ben ik ongelooflijk trots. Ik heb ze vroeger enorm verwend, maar ze hebben zich nooit zo gedragen toen we niets meer hadden. Hun studie kon ik niet betalen. Die hebben ze op eigen houtje bekostigd met hun bijbanen.

Mijn dochter doet een dubbele bacheloropleiding in Utrecht en loopt stages in China en Japan. Mijn ene zoon is cum laude afgestudeerd aan Nyenrode en zijn tweelingbroer is met high merits geslaagd voor zijn masters in Cambridge.

“We hielden grote feesten in onze gigantische tuin, iedereen was altijd welkom.”

Door alles wat er is gebeurd, heb ik mijzelf opnieuw moeten uitvinden. Ik ben in mijn vorige leven echt de waarde van geld uit het oog verloren. De exorbitante feestjes van vroeger zijn er niet meer. Het is ook niet wat ik mis. Als ik nu de foto’s terugkijk, zie ik dat ik met achtentachtig procent van de mensen geen contact meer heb. De mensen die zijn gebleven, komen nu zelf langs met een fles wijn of sushi als er iets te vieren is.

Inmiddels ben ik voor mezelf begonnen als spreker, schrijfster, theatermaakster, podcastmaker en trouwambtenaar. Ik heb mijn eigen sprankeling en zelfstandigheid weer teruggevonden. Mijn leven en dat van de kinderen gaat verder. Maar het is wel een leven waarin de kinderen het zonder hun vader moeten doen. Op de momenten dat zij hun diploma’s halen of dingen bereiken waar ik razend trots op ben, zit ik stil te huilen. De man met wie ik dit allemaal had willen delen, is er niet meer om dit met ons mee te maken.”

Dat regelt mijn man altijd

Met haar boek Dat regelt mijn man altijd en de theatervoorstelling DRMMA wil Marianne andere vrouwen waarschuwen voor het gevaar van financiële afhankelijkheid.

spraakmakendmariann